KORUNMA

Hepatit C Nasıl Bulaşır ?

Hepatit C virusu insandan insana parenteral temas ile bulaşmaktadır. Yani insandan insana kan, salya, tükrük, semen gibi çıkartılar yoluyla bulaşır. 
Kan nakli, organ nakli ( özellikle 1996 öncesi ), korunmasız cinsel ilişki, paylaşılan yada tekrar tekrar kullanılan şırıngalar, usturalar, enjektörler, traş bıçakları yoluyla bulaşabilir.  dövme yaptırmak, vücut deldirme ( body piercing), temiz olmayan aletlerle yapılan manikür, pedikür, cerrahi girişim, diş müdahaleleri, parenteral girişimler yoluyla insandan insana bulaşır. Ayrıca  hamilelik sırasında  yada doğum sırasında hepatitli anneden bebeğe geçer. Ev ortamı, iş ortamı ve bunun gibi ortamlardaki sosyal temasların hepatit C bulaşmasına neden olmadığı kabul edilmektedir. Günümüzde tek kullanımlık tıbbi malzemeler nedeniyle bu yolla geçiş neredeyse yok denecek kadar azdır. Kan bağışlarındaki hepatit taramaları sonucunda kan ve kan ürünleriyle geçiş son derece azdır.

Hepatit C Rastgele Bulaşır mı?

Hayır, hepatit C gündelik yasamda, tesadüfen, gelişi güzel bulaşmaz ya da yayılmaz.  Hepatit C soluduğumuz havadan, kucaklaşmaktan, dokunmaktan, hapşırmaktan, öksürmekten, tuvalet klozetlerinden ya da kapı kollarından bulaşmaz.  Hepatit C hastasıyla birlikte yemek yemekten-içmekten, yada onun hazırladığı yiyecekleri yemekten bulaşmaz.

Kimler Risk Altındadır ?

Ülkemizde 600,000 kişinin hepatit c hastası olduğu tahmin edilmektedir ve bu hastaların büyük çoğunluğu hasta olduklarının bile farkında değillerdir. Kronik hepatit C çok sinsi bir hastalık olduğundan ve çok az şikayete neden olduğundan herhangi bir şikayetiniz olmasa da hepatit C açısından tarama taptırmanızda büyük fayda vardır. Kronik hepatit C hastalarının birçoğunda ( % 30 ) hepatit bulaşmasına neden olabilecek bir riskli durum tespit edilemez. Hepatit C bulaşması için bilinen risk faktörleri şunlardır:
   -   Dövme, vücut deldirme gibi işlemler yaptırmış olmak.
   -   Korunmasız şüpheli cinsel temas ta bulunmak.
   -   Sterilizasyonu şüpheli aletlerle yaptırılan manikür, pedikür girişimleri, akupunktur.
   -   Dişfırçası, traşbıçağı, jilet paylaşımı.
   -   Serilizasyonu şüpheli aletlerle yapılan diş müdahaleleri, cerrahi girişimler, endoskopi ve benzeri müdahaleler.
   -   1996 yılından önce kan, kan ürünleri ve organ nakli yaptırmış olmak.
   -   Hemodiyaliz hastaları,
   -   İntravenöz ilaç kullanmak – enjektör paylaşmak 
        ( hatta çok eskiden kullanılmış olsa bile )
   -   Hepatit C’ li anneden çocuğa hamilelik sırasında ve doğum sırasında bulaşma riski % 5’ tir.
   -   Hepatit C’ nin anne sütüyle geçtiği gösterilememiştir.

Eğer Yüksek Risk Grubunda İsem, Ne Yapmam Gerekir?  

“Yüksek risk” grubunda olan herkes hepatit C açısından tahlil yaptırmaldır. Kronik hepatit C tedavisi olan bir hastalıktır. Hepatit C nin aşısı yoktur.  

Hepatit C’ den Aşı ile Korunmak Mümkün müdür ?

Maalesef virüsün değişken yüzey yapısı nedeniyle Hepatit C ye karşı aşı yapmak bugüne dek mümkün olmamıştır yani Hepatit C’ nin aşısı yoktur. Hepatit C’ den korunmanın en önemli yolu bilgilenme, önlem alma ve riskli davranışlardan kaçınmalıdır.

Hepatit C’ den Korunmak için Ne Yapabilirim?

Hepatit C kendi yapısını değiştirebilen ve böylelikle vücudun savunma sisteminden kaçmayı başaran, sıklıkla kronikleşen  bir virüstür. Hepatit C virüsüne karşı etkili bir aşı üretmek bugüne dek mümkün olmamıştır. Aşısı olmadığı için hepatit C den tek korunma yolu hijyen ve temizliğe özen göstermek ve bu konuda bilgili olmaktır. Hepatit A ve B ye karşı aşılı olmak hepatit C den korumaz . Hastalığın en büyük bulaşma yolu kan ve vücut salgılarıyla temastır. Hepatit C bulaşmış bir iğnenin kaza ile başkasına batması ile hastalık geçme riski % 5 dir. Korunma için herhangi bir kişinin kanıyla veya vücut salgılarıyla temas etmiş eşyalar başkasına kullanılmamalı, kullanılacaksa etkili ve uygun şekilde dezenfekte edilmelidir. Halsizlik, yorgunluk, çabuk yorulma, hazımsızlık gibi şikayetler dikkate alınmalı ve bir enfeksiyon hastalıkları uzmanınca değerlendirilmelidir. Akut hepatit C vakaları derhal enfeksiyon hastalıkları uzmanınca değerlendirilmeli ve uygun tedavi başlanmalıdır.